ชื่อนวัตกรรม : ผลของการจัดการเรียนรู้ภาษาอังกฤษโดยใช้ Soft Power 'อาหารพื้นเมืองลำปาง' ที่มีต่อคำศัพท์และทัศนคติเชิงบวกต่อวัฒนธรรมท้องถิ่นของนักเรียนชั้นประถมศึกษาปีที่ 3 โรงเรียนบ้านปงสนุก The Effect of English Language Learning Management Using Soft Power 'Lampa

ประเภทนวัตกรรม : SoftPower

ระดับการศึกษา : ประถมศึกษา

กลุ่มสาระการเรียนรู้ : ภาษาต่างประเทศ

ชื่อเรื่อง            ผลของการจัดการเรียนรู้ภาษาอังกฤษโดยใช้ Soft Power 'อาหารพื้นเมืองลำปาง' ที่

                     มีต่อคำศัพท์และทัศนคติเชิงบวกต่อวัฒนธรรมท้องถิ่นของนักเรียนชั้นประถมศึกษาปีที่ 3

                     โรงเรียนบ้านปงสนุก

                    The Effect of English Language Learning Management Using Soft Power

                    'Lampang Local Food' on Vocabulary and Positive Attitudes Towards

                    Local Culture of Grade 3 Students at Banpongsanook school

ชื่อผู้วิจัย               นางสาวอรวรรณ  บุญสมปาน

กลุ่มสาระการเรียนรู้ ภาษาต่างประเทศ (ภาษาอังกฤษ)

ระยะเวลาที่ทำวิจัย: 1 เดือน (ภาคเรียนที่ 1 ปีการศึกษา 2568)

……………………………………………………………………………………………………………………………………………………….

 

บทคัดย่อ

                          การวิจัยผลของการจัดการเรียนรู้ภาษาอังกฤษโดยใช้ Soft Power 'อาหารพื้นเมืองลำปาง' ที่มีต่อคำศัพท์และทัศนคติเชิงบวกต่อวัฒนธรรมท้องถิ่นของนักเรียนชั้นประถมศึกษาปีที่3 โรงเรียนบ้านปงสนุกมีวัตถุประสงค์ เพื่อศึกษาความสามารถด้านคำศัพท์และทัศนคติเชิงบวกต่อวัฒนธรรมท้องถิ่นของนักเรียนชั้นประถมศึกษาปีที่ 3 โรงเรียนบ้านปงสนุก อ.เมืองลำปาง จ.ลำปาง หลังการจัดการเรียนรู้ภาษาอังกฤษโดยใช้ Soft Power 'อาหารพื้นเมืองลำปาง' ปีการศึกษา 2568 ผลการวิจัย พบว่า คะแนนเฉลี่ยจากการทดสอบวัดคำศัพท์ก่อนเรียนและหลังเรียนเพิ่มขึ้น คือ 4.79 และ 6.93 ตามลำดับ และมีค่าเฉลี่ยร้อยละของคะแนนก่อนและหลังเรียนเพิ่มขึ้น คือ 47.9 และ 69.30 ตามลำดับ โดยภาพรวมพบว่านักเรียนชั้นประถมศึกษาปีที่ 3 มีผลคะแนนการสอบสูงสุด = 30 คะแนน และคะแนนต่ำสุด = 3 คะแนน มีค่าเฉลี่ยคะแนนรวมทั้งหมด 6.93 และส่วนเบี่ยงเบนมาตรฐาน 2.17 จึงสรุปได้ว่า นักเรียนชั้นประถมศึกษาปีที่ 3 โรงเรียนบ้านปงสนุก มีผลคะแนนสอบหลังเรียนผ่านเกณฑ์ร้อยละ 90.70 ซึ่งสูงกว่าค่าเฉลี่ยร้อยละของผลคะแนนสอบก่อนเรียนที่ผ่านเกณฑ์คือ 30.23  นั่นหมายถึง การจัดกิจกรรมการเรียนรู้ภาษาอังกฤษโดยใช้ Soft Power 'อาหารพื้นเมืองลำปาง'  ทำให้คะแนนเฉลี่ยหลังเรียนผ่านเกณฑ์ที่กำหนดเพิ่มขึ้น ร้อยละ 60.4

 

 

1. ความเป็นมาและสาเหตุของปัญหา

              การพัฒนาทักษะภาษาอังกฤษของนักเรียนในระดับประถมศึกษาเป็นสิ่งจำเป็นอย่างยิ่งในยุคปัจจุบัน เนื่องจากภาษาอังกฤษมีบทบาทสำคัญในฐานะภาษาสากลที่ใช้ในการสื่อสารทั่วโลก และเป็นภาษาหลักในการเข้าถึงข้อมูลข่าวสารและความรู้บนอินเทอร์เน็ต การเรียนรู้ภาษาต่างประเทศไม่เพียงแต่ช่วยเพิ่มโอกาสทางการศึกษาและอาชีพในอนาคตเท่านั้น แต่ยังส่งเสริมการทำงานของสมอง เพิ่มทักษะการคิดวิเคราะห์ และสร้างความมั่นใจในการสื่อสาร ซึ่งเป็นทักษะสำคัญสำหรับพลเมืองในศตวรรษที่ 21. การที่นักเรียนสามารถใช้ภาษาอังกฤษได้อย่างมีประสิทธิภาพจึงเป็นการเตรียมความพร้อมให้พวกเขารู้เท่าทันและใช้สื่ออย่างสร้างสรรค์ในสังคมที่เปลี่ยนแปลงอย่างรวดเร็ว.  

              อย่างไรก็ตาม นักเรียนชั้นประถมศึกษาปีที่ 3 โรงเรียนบ้านปงสนุก สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาลำปางเขต 1 จังหวัดลำปาง ร้อยละ 30  คน ประสบปัญหาด้านคำศัพท์ภาษาอังกฤษและมีทัศนคติเชิงบวกต่อวัฒนธรรมท้องถิ่นในระดับที่น่าเป็นห่วง โดยพบว่ามีนักเรียนร้อยละ 30 ที่เผชิญกับปัญหาเหล่านี้ [User Query] ปัญหาด้านคำศัพท์ถือเป็นอุปสรรคพื้นฐานที่ขัดขวางการพัฒนาทักษะภาษาอังกฤษโดยรวม โดยเฉพาะอย่างยิ่งทักษะการพูด ซึ่งเป็นสิ่งสำคัญในการสื่อสารเชิงปฏิบัติและการสร้างความมั่นใจ. การที่ปัญหานี้เกิดขึ้นควบคู่ไปกับทัศนคติที่ไม่เป็นบวกต่อวัฒนธรรมท้องถิ่น แสดงให้เห็นถึงช่องว่างในการจัดการเรียนรู้ภาษาต่างประเทศที่อาจขาดการเชื่อมโยงกับบริบททางวัฒนธรรม และประสบการณ์ชีวิตของนักเรียน ซึ่งส่งผลให้การเรียนรู้ขาดความหมายและแรงจูงใจภายใน การจัดการเรียนรู้ที่สามารถเชื่อมโยงภาษาต่างประเทศเข้ากับอัตลักษณ์ทางวัฒนธรรมของนักเรียนจึงเป็นสิ่งจำเป็นเพื่อส่งเสริมทั้งผลสัมฤทธิ์ทางภาษาและพัฒนาการด้านทัศนคติ.  

ประเด็นปัญหา	จำนวนนักเรียนทั้งหมด (คน)	จำนวนนักเรียนที่มีปัญหา (คน)	ร้อยละของนักเรียนที่มีปัญหา
คำศัพท์ภาษาอังกฤษ	190	ประมาณ 57 (30%)	30%
ทัศนคติเชิงบวกต่อวัฒนธรรมท้องถิ่น	190	ประมาณ 57 (30%)	30%

 

             แนวคิดเรื่อง Soft Power หรือ "อำนาจละมุน" ได้รับความสนใจอย่างกว้างขวางในระดับโลกและระดับประเทศ โดย Joseph S. Nye (2004) อธิบายว่า Soft Power คือความสามารถในการจูงใจผู้อื่นให้ได้ผลตามที่ต้องการ โดยอาศัยเสน่ห์ ภาพลักษณ์ ความชื่นชม และความสมัครใจ มากกว่าการใช้การบังคับหรือรางวัล ในบริบทของการศึกษา Soft Power จึงเป็นพลังดึงดูดที่สามารถนำมาใช้ในการสร้างสรรค์นวัตกรรมการจัดการเรียนรู้ และกระตุ้นให้เกิดการมีส่วนร่วมเพื่อเปลี่ยนแปลงความคิดและการปฏิบัติของผู้เรียน. รัฐบาลไทยเองก็ให้ความสำคัญและมีนโยบายส่งเสริม Soft Power โดยเฉพาะอย่างยิ่งในกลุ่ม "5F" ได้แก่ Food (อาหาร), Film (ภาพยนตร์), Fashion (แฟชั่น), Fighting (ศิลปะการต่อสู้), และ Festivals (เทศกาล) เพื่อขับเคลื่อนเศรษฐกิจและเผยแพร่วัฒนธรรมไทยสู่สากล. การประยุกต์ใช้ Soft Power ในการจัดการเรียนรู้ภาษาอังกฤษจึงเป็นการเปลี่ยนกระบวนทัศน์จากการสอนแบบเน้นการท่องจำไปสู่การสร้างแรงจูงใจภายใน ทำให้การเรียนรู้เป็นประสบการณ์ที่น่าสนใจและมีความหมายสำหรับนักเรียน ซึ่งสอดคล้องกับแนวคิดการเรียนรู้ที่เน้นผู้เรียนเป็นสำคัญและการสร้างองค์ความรู้ด้วยตนเอง  

             จังหวัดลำปางเป็นหนึ่งในพื้นที่ที่มีวัฒนธรรมท้องถิ่นที่โดดเด่น   และ มีศักยภาพในการเป็น Soft Power โดยเฉพาะอย่างยิ่งด้านอาหารพื้นเมือง ซึ่งเป็นส่วนหนึ่งของวิถีชีวิตและอัตลักษณ์ของคนในท้องถิ่น. อาหารพื้นเมืองลำปาง เช่น ข้าวซอย ไส้อั่ว และขนมจีน ล้วนเป็นที่รู้จักและสามารถนำมาเป็นสื่อการเรียนรู้ที่เข้าถึงง่ายสำหรับนักเรียน  การนำ "อาหารพื้นเมืองลำปาง" มาใช้ในการจัดการเรียนรู้ภาษาอังกฤษจึงเป็นการบูรณาการวัฒนธรรมท้องถิ่นเข้ากับหลักสูตรภาษาต่างประเทศ ซึ่งไม่เพียงแต่จะเพิ่มความน่าสนใจและกระตุ้นการเรียนรู้คำศัพท์ที่เกี่ยวข้องกับชีวิตประจำวันของนักเรียนเท่านั้น แต่ยังเป็นการส่งเสริมความภาคภูมิใจในวัฒนธรรมท้องถิ่น และสร้างความเชื่อมโยงระหว่างภาษาต่างประเทศกับอัตลักษณ์ของนักเรียนอย่างลึกซึ้ง การเรียนรู้ผ่านสิ่งที่คุ้นเคยและมีความหมายในชีวิตประจำวันจะช่วยให้เกิดการเรียนรู้ที่ยั่งยืนและมีประสิทธิภาพยิ่งขึ้น ซึ่งอาจเป็นปัจจัยสำคัญในการปรับเปลี่ยนทัศนคติเชิงลบให้กลายเป็นทัศนคติเชิงบวกต่อวัฒนธรรมท้องถิ่นที่เคยเป็นปัญหาอยู่เดิม. การเชื่อมโยงนี้ยังสอดคล้องกับนโยบายการศึกษาของไทยที่มุ่งปลูกฝังความเป็นไทยในตัวผู้เรียน

             นักเรียนชั้นประถมศึกษาปีที่ 3 ซึ่งมีอายุประมาณ 8-9 ปี อยู่ในช่วงวัยที่มีพัฒนาการสำคัญหลายด้าน ทั้งด้านการคิดเชิงเหตุผล การเรียนรู้ และสังคม. พวกเขาเริ่มมีความสามารถในการคิดอย่างมีเหตุผลมากขึ้น และมีความสนใจในกิจกรรมที่ต้องใช้มือและนิ้ว เช่น การวาดภาพ หรือกิจกรรมที่เกี่ยวข้องกับการลงมือปฏิบัติ. นอกจากนี้ นักเรียนในวัยนี้ยังชอบการเล่นเป็นกลุ่มและกิจกรรมที่มีการแข่งขัน ซึ่งเป็นธรรมชาติการเรียนรู้ที่สามารถนำมาประยุกต์ใช้ในการออกแบบกิจกรรมการเรียนรู้ได้ การเรียนรู้แบบมีส่วนร่วมและการทำงานเป็นกลุ่มจึงมีความสำคัญอย่างยิ่งสำหรับเด็กในวัยนี้. การออกแบบกิจกรรมการเรียนรู้ภาษาอังกฤษโดยใช้ Soft Power "อาหารพื้นเมืองลำปาง" สามารถใช้ประโยชน์จากลักษณะพัฒนาการเหล่านี้ได้อย่างเต็มที่ การเรียนรู้ผ่านการลงมือปฏิบัติ การเล่น และกิจกรรมกลุ่ม จะช่วยให้การเรียนรู้คำศัพท์เป็นไปอย่างสนุกสนาน มีประสิทธิภาพ และสอดคล้องกับธรรมชาติการเรียนรู้ของเด็กในวัยนี้ การบูรณาการนี้ไม่เพียงแต่ส่งเสริมการเรียนรู้คำศัพท์เท่านั้น แต่ยังช่วยพัฒนาทักษะทางสังคมและอารมณ์ของนักเรียนควบคู่ไปด้วย. การสร้างสภาพแวดล้อมการเรียนรู้ที่ปลอดภัยและครอบคลุมยังเป็นสิ่งจำเป็นเพื่อสนับสนุนพัฒนาการทางสังคมและอารมณ์ของนักเรียน

2. วัตถุประสงค์การวิจัย

การวิจัยนี้มีวัตถุประสงค์หลักสองประการ ได้แก่

• 2.1 วัตถุประสงค์ด้านผลผลิต เพื่อพัฒนาและจัดการเรียนรู้ภาษาอังกฤษโดยใช้ Soft Power "อาหารพื้นเมืองลำปาง" สำหรับนักเรียนชั้นประถมศึกษาปีที่ 3 โรงเรียนบ้านปงสนุก วัตถุประสงค์นี้มุ่งเน้นที่การสร้างและนำกระบวนการจัดการเรียนรู้ที่เป็นนวัตกรรมไปใช้จริง ซึ่งเป็นส่วนสำคัญของการวิจัยในชั้นเรียนที่มุ่งแก้ปัญหาเฉพาะหน้าในบริบทการศึกษา. การระบุผลผลิตที่ชัดเจนนี้จะนำไปสู่การสร้างแผนการจัดการเรียนรู้และสื่อการสอนที่สามารถนำไปปฏิบัติและประเมินผลได้อย่างเป็นรูปธรรม.  
• 2.2 วัตถุประสงค์ด้านผลลัพธ์ เพื่อศึกษาผลของการจัดการเรียนรู้ภาษาอังกฤษโดยใช้ Soft Power "อาหารพื้นเมืองลำปาง" ที่มีต่อคำศัพท์ภาษาอังกฤษและทัศนคติเชิงบวกต่อวัฒนธรรมท้องถิ่นของนักเรียนชั้นประถมศึกษาปีที่ 3 โรงเรียนบ้านปงสนุก ป.3 วัตถุประสงค์นี้มุ่งเน้นการประเมินผลกระทบหรือการเปลี่ยนแปลงที่เกิดขึ้นกับนักเรียนภายหลังการจัดการเรียนรู้ ซึ่งเป็นหัวใจสำคัญของการวิจัยเชิงทดลองหรือกึ่งทดลอง. การพิจารณาทั้งคำศัพท์ (ด้านพุทธิพิสัย) และทัศนคติ (ด้านจิตพิสัย) แสดงให้เห็นถึงการวัดผลที่ครอบคลุมและรอบด้านต่อพัฒนาการของผู้เรียน.  

1. หลักการและทฤษฎี

            การจัดการเรียนรู้ภาษาอังกฤษสำหรับนักเรียนชั้นประถมศึกษาปีที่ 3 จำเป็นต้องอาศัยความเข้าใจในหลักการพัฒนาการและทฤษฎีการเรียนรู้ที่เหมาะสมกับวัย เพื่อให้การเรียนรู้มีประสิทธิภาพและยั่งยืน

1.1 ทฤษฎีพัฒนาการทางจิตสังคมของ Erik Erikson: ขั้น Industry vs. Inferiority Erik Erikson ได้นำเสนอทฤษฎีพัฒนาการทางจิตสังคม ซึ่งในวัยเรียน (School Age) ประมาณ 6-11 ปี จะอยู่ในขั้น Industry vs. Inferiority นักเรียนชั้นประถมศึกษาปีที่ 3 (อายุ 8-9 ปี) จึงอยู่ในช่วงสำคัญนี้. ในขั้นนี้ เด็กจะเริ่มพัฒนาความรู้สึกถึงความสามารถและความภาคภูมิใจในทักษะและความรู้ใหม่ๆ ที่ได้เรียนรู้. พวกเขาเริ่มเปรียบเทียบตนเองกับเพื่อน และแสวงหาการยอมรับในความสำเร็จ. ความสำเร็จในภารกิจต่างๆ จะนำไปสู่ความรู้สึกขยันหมั่นเพียร (Industry) ซึ่งส่งเสริมความมั่นใจและความเชื่อมั่นในความสามารถของตนเองในการบรรลุเป้าหมาย. ในทางกลับกัน หากประสบความล้มเหลวซ้ำๆ หรือถูกเปรียบเทียบในเชิงลบ อาจนำไปสู่ความรู้สึกด้อยค่า (Inferiority).

            ดังนั้น การจัดการเรียนรู้ในวัยนี้ควรเน้นกิจกรรมที่ส่งเสริมการลงมือปฏิบัติ (hands-on activities) การเรียนรู้แบบร่วมมือ (cooperative learning) และการให้ข้อเสนอแนะเชิงบวกที่สร้างสรรค์ (positive and constructive feedback) เพื่อเสริมสร้างความมั่นใจและกระตุ้นให้เกิดความรู้สึกขยันหมั่นเพียร การให้โอกาสในการรับผิดชอบและเป็นอิสระในการทำงานยังช่วยเสริมสร้างความรู้สึกถึงความสามารถของตนเอง

 

1.2 ทฤษฎีพัฒนาการทางสติปัญญาของ Jean Piaget: ขั้น Concrete Operational Stage

            Jean Piaget ได้อธิบายพัฒนาการทางสติปัญญาของเด็กในวัย 7-11 ปีว่าอยู่ในขั้น Concrete Operational Stage ในขั้นนี้ เด็กจะเริ่มพัฒนาการคิดเชิงตรรกะเกี่ยวกับเหตุการณ์ที่เป็นรูปธรรม. พวกเขาสามารถจัดหมวดหมู่ จัดเรียง และเข้าใจความสัมพันธ์ระหว่างสิ่งต่างๆ ได้ดีขึ้น อย่างไรก็ตาม การคิดเชิงนามธรรมยังคงเป็นข้อจำกัดในวัยนี้

            ดังนั้น การจัดการเรียนรู้สำหรับนักเรียนชั้นประถมศึกษาปีที่ 3 ควรเน้นการใช้สื่อการสอนที่เป็นรูปธรรม กิจกรรมที่จับต้องได้จริง และการเชื่อมโยงเนื้อหาเข้ากับประสบการณ์ในชีวิตประจำวันของนักเรียน การเรียนรู้ผ่านการเล่น การสำรวจ และการแก้ปัญหาด้วยตนเองจะช่วยให้เด็กสามารถสร้างองค์ความรู้ได้อย่างมีประสิทธิภาพ

 

2. แนวคิดสำคัญ

2.1 แนวคิดและทฤษฎีเกี่ยวกับ Soft Power

2.1.1 ประวัติและพัฒนาการของแนวคิด Soft Power

             แนวคิด Soft Power หรือ "อำนาจละมุน" ได้รับการนำเสนอโดย Joseph S. Nye ในปี ค.ศ. 2004 ซึ่งอธิบายถึงความสามารถในการจูงใจผู้อื่นให้ได้ผลตามที่ต้องการ โดยอาศัยเสน่ห์ ภาพลักษณ์ ความชื่นชม และความสมัครใจ มากกว่าการใช้การบังคับหรือรางวัล (Nye, 2004 อ้างถึงใน ไพรัตน์ สุขเกษม, ม.ป.ป.; วงษ์ใหญ่และพัฒนผล, 2563; สำนักงานส่งเสริมเศรษฐกิจสร้างสรรค์, ม.ป.ป.) แนวคิดนี้มักถูกนำไปใช้ในบริบทของวัฒนธรรม การศึกษา และการทูต เพื่อชักชวนให้ประเทศหรือวัฒนธรรมอื่นมีเป้าหมายและความต้องการแบบเดียวกัน (สำนักวิจัยและพัฒนาการศึกษา, ม.ป.ป.) Soft Power จึงเป็นกลยุทธ์ระยะยาวที่ต้องอาศัยการวางแผนอย่างเป็นระบบและการกำหนดเป้าหมายที่แม่นยำ เพื่อสร้างภาพลักษณ์และแนวคิดที่ประเทศต้องการให้โลกรับรู้ (สำนักงานส่งเสริมเศรษฐกิจสร้างสรรค์, ม.ป.ป.)  ตัวอย่างที่เห็นได้ชัดคือปรากฏการณ์วัฒนธรรมเกาหลีที่ใช้ความคิดสร้างสรรค์เป็นพลังขับเคลื่อนเศรษฐกิจและสังคม (ปิติ ศรีแสงงสาม, 2561 อ้างถึงใน ไพรัตน์ สุขเกษม, ม.ป.ป.) ในประเทศไทย รัฐบาลได้ให้ความสำคัญและกำหนดกรอบนโยบายส่งเสริม Soft Power โดยเฉพาะอย่างยิ่งในกลุ่ม "5F" ได้แก่ Food (อาหาร), Film (ภาพยนตร์), Fashion (แฟชั่น), Fighting (ศิลปะการต่อสู้), และ Festivals (เทศกาล) เพื่อขับเคลื่อนเศรษฐกิจและเผยแพร่วัฒนธรรมไทยสู่สากล (ธนกร วังบุญคงชนะ, 2565 อ้างถึงใน ไพรัตน์ สุขเกษม, ม.ป.ป.; Moonsarn, 2025). ในบริบทของการศึกษา Soft Power ถูกมองว่าเป็นพลังดึงดูดที่สามารถนำมาใช้ในการสร้างสรรค์นวัตกรรมการจัดการเรียนรู้ และกระตุ้นให้เกิดการมีส่วนร่วมเพื่อเปลี่ยนแปลงความคิดและการปฏิบัติของผู้เรียน โดยอาศัยความร่วมมือจากทุกภาคส่วน ทั้งภาครัฐ ภาคเอกชน และชุมชน โดยไม่ใช้การบังคับ (วงษ์ใหญ่และพัฒนผล, 2563)การประยุกต์ใช้ Soft Power ในการจัดการเรียนรู้จึงเป็นการเปลี่ยนกระบวนทัศน์จากการสอนแบบเน้นการท่องจำไปสู่การสร้างแรงจูงใจภายใน ทำให้การเรียนรู้เป็นประสบการณ์ที่น่าสนใจและมีความหมายสำหรับนักเรียน ซึ่งสอดคล้องกับแนวคิดการเรียนรู้ที่เน้นผู้เรียนเป็นสำคัญ (วงษ์ใหญ่และพัฒนผล, 2563)

 

2.1.2 แนวคิด Soft Power โดยรวม

             Soft Power หรือ "อำนาจละมุน" เป็นแนวคิดที่ Joseph S. Nye (2004) ได้นำเสนอ โดยหมายถึงความสามารถในการจูงใจผู้อื่นให้ได้ผลตามที่ต้องการ โดยอาศัยเสน่ห์ ภาพลักษณ์ ความชื่นชม และความสมัครใจ มากกว่าการใช้การบังคับหรือรางวัล ในบริบทของการศึกษา Soft Power จึงเป็นพลังดึงดูดที่สามารถนำมาใช้ในการสร้างสรรค์นวัตกรรมการจัดการเรียนรู้ และกระตุ้นให้เกิดการมีส่วนร่วมเพื่อเปลี่ยนแปลงความคิดและการปฏิบัติของผู้เรียน รัฐบาลไทยได้ให้ความสำคัญกับ Soft Power โดยเฉพาะอย่างยิ่งในกลุ่ม "5F" ได้แก่ Food (อาหาร), Film (ภาพยนตร์), Fashion (แฟชั่น), Fighting (ศิลปะการต่อสู้), และ Festivals (เทศกาล) เพื่อขับเคลื่อนเศรษฐกิจและเผยแพร่วัฒนธรรมไทยสู่สากล การประยุกต์ใช้ Soft Power ในการจัดการเรียนรู้ภาษาอังกฤษจึงเป็นการเปลี่ยนกระบวนทัศน์จากการสอนแบบเน้นการท่องจำไปสู่การสร้างแรงจูงใจภายใน ทำให้การเรียนรู้เป็นประสบการณ์ที่น่าสนใจและมีความหมายสำหรับนักเรียน ซึ่งสอดคล้องกับแนวคิดการเรียนรู้ที่เน้นผู้เรียนเป็นสำคัญ

2.2 อาหารพื้นเมืองลำปางในฐานะ Soft Power

              จังหวัดลำปางมีวัฒนธรรมท้องถิ่นที่โดดเด่นและมีศักยภาพในการเป็น Soft Power โดยเฉพาะอย่างยิ่งด้านอาหารพื้นเมือง อาหารพื้นเมืองลำปาง เช่น ข้าวซอย ไส้อั่ว และขนมจีน ล้วนเป็นที่รู้จักและสามารถนำมาเป็นสื่อการเรียนรู้ที่เข้าถึงง่ายสำหรับนักเรียน  การนำ "อาหารพื้นเมืองลำปาง" มาใช้ในการจัดการเรียนรู้ภาษาอังกฤษจึงเป็นการบูรณาการวัฒนธรรมท้องถิ่นเข้ากับหลักสูตรภาษาต่างประเทศ ซึ่งไม่เพียงแต่จะเพิ่มความน่าสนใจและกระตุ้นการเรียนรู้คำศัพท์ที่เกี่ยวข้องกับชีวิตประจำวันของนักเรียนเท่านั้น  แต่ยังเป็นการส่งเสริมความภาคภูมิใจในวัฒนธรรมท้องถิ่น และสร้างความเชื่อมโยงระหว่างภาษาต่างประเทศกับอัตลักษณ์ของนักเรียนอย่างลึกซึ้ง การเรียนรู้ผ่านสิ่งที่คุ้นเคยและมีความหมายในชีวิตประจำวันจะช่วยให้เกิดการเรียนรู้ที่ยั่งยืนและมีประสิทธิภาพยิ่งขึ้น

 

2.3 การพัฒนาคำศัพท์ภาษาอังกฤษ

              คำศัพท์เป็นองค์ประกอบพื้นฐานที่สำคัญในการเรียนรู้ภาษาอังกฤษ การมีคลังคำศัพท์ที่เพียงพอเป็นสิ่งจำเป็นสำหรับการพัฒนาทักษะภาษาอังกฤษด้านอื่นๆ เช่น การอ่าน การเขียน การฟัง และการพูดสำหรับนักเรียนชั้นประถมศึกษาปีที่ 3 การเรียนรู้คำศัพท์ควรเน้นคำศัพท์ที่เกี่ยวข้องกับชีวิตประจำวันและสิ่งที่นักเรียนคุ้นเคย เพื่อให้สามารถนำไปใช้สื่อสารได้จริง การเรียนรู้คำศัพท์ผ่านกิจกรรมที่หลากหลายและน่าสนใจ เช่น เกม บัตรคำ หรือการสนทนา จะช่วยให้การจดจำคำศัพท์มีประสิทธิภาพมากขึ้น

 

2.4 ทัศนคติเชิงบวกต่อวัฒนธรรมท้องถิ่น

              ทัศนคติเชิงบวกต่อวัฒนธรรมท้องถิ่นหมายถึงความรู้สึกชื่นชม ภาคภูมิใจ และความเต็มใจที่จะเรียนรู้หรือมีส่วนร่วมกับวัฒนธรรม ประเพณี และวิถีชีวิตของท้องถิ่น. การปลูกฝังทัศนคติเชิงบวกนี้มีความสำคัญอย่างยิ่งในการสร้างอัตลักษณ์และความภาคภูมิใจในตนเองให้กับนักเรียน. การบูรณาการวัฒนธรรมท้องถิ่นเข้ากับการจัดการเรียนรู้ภาษาอังกฤษไม่เพียงแต่ช่วยให้นักเรียนเรียนรู้ภาษาได้อย่างมีความหมาย แต่ยังเป็นการส่งเสริมการอนุรักษ์และสืบสานวัฒนธรรมท้องถิ่นไปพร้อมกัน. โรงเรียนมีบทบาทสำคัญในการถ่ายทอดวัฒนธรรมและสร้างความสัมพันธ์ที่ดีกับชุมชน เพื่อส่งเสริมการเรียนรู้และทัศนคติที่ดีต่อท้องถิ่น การบูรณาการภูมิปัญญาท้องถิ่นในด้านต่างๆ เช่น อาหาร อาชีพ ทัศนคติความเชื่อ วิถีชีวิต ดนตรี การแสดง การละเล่น และภาษาพูด-เขียน สามารถนำมาประยุกต์ใช้กับการเรียนรู้ของนักเรียนประถมเพื่อส่งเสริมทัศนคติเชิงบวกต่อวัฒนธรรมท้องถิ่นได้

 

3. งานวิจัยที่เกี่ยวข้อง

              การทบทวนงานวิจัยที่เกี่ยวข้องจะช่วยให้เห็นภาพรวมของแนวทางการศึกษาที่ผ่านมา และเป็นแนวทางในการออกแบบงานวิจัยนี้ โดยเน้นงานวิจัยที่ตีพิมพ์ในช่วง 5 ปีที่ผ่านมา (พ.ศ. 2563-2568)

 

 

3.1 งานวิจัยเกี่ยวกับการจัดการเรียนรู้ภาษาอังกฤษสำหรับนักเรียนประถม

              งานวิจัยหลายชิ้นในช่วง 5 ปีที่ผ่านมาได้ศึกษาแนวทางการพัฒนาทักษะภาษาอังกฤษของนักเรียนระดับประถมศึกษาในประเทศไทย:

• การพัฒนาทักษะการอ่านออกเสียงคำศัพท์ภาษาอังกฤษ: งานวิจัยในชั้นเรียนของ นางจิรชยา จาระนัย

(2563) เรื่อง "การพัฒนาทักษะการอ่านออกเสียงคำศัพท์ภาษาอังกฤษของนักเรียนชั้นประถมศึกษาปีที่ 6" พบว่านักเรียนมีทักษะการอ่านเพิ่มขึ้นในระดับที่น่าพอใจหลังจากใช้ชุดฝึกการอ่านคำศัพท์. แม้จะเป็นระดับชั้นที่สูงกว่า ป.3 แต่แสดงให้เห็นถึงความสำคัญของการพัฒนาคำศัพท์ผ่านชุดกิจกรรม

• การใช้เกมกระดานเพื่อพัฒนาทักษะการพูด: งานวิจัยกึ่งทดลองในประเทศไทย (Ngetal., 2021;

Wang & Han, 2021; Wong & Yunus, 2023) พบว่าการใช้เกมกระดานมีผลต่อทักษะการพูดภาษาอังกฤษของนักเรียนประถม โดยช่วยเพิ่มคำศัพท์ การออกเสียง ความถูกต้อง และความคล่องแคล่ว ¹⁷ซึ่งชี้ให้เห็นว่ากิจกรรมที่สนุกสนานและมีการโต้ตอบสามารถส่งเสริมการเรียนรู้ภาษาได้ดีในกลุ่มเด็กประถม

• การบูรณาการวัฒนธรรมท้องถิ่น: งานวิจัยของ เสกสรรค์ พันธ์สืบ และคณะ (2566) เรื่อง "การพัฒนา

บทเรียนภาษาอังกฤษเกี่ยวกับวัฒนธรรมท้องถิ่นสำหรับนักเรียนชั้นประถมศึกษาปีที่ 4" ซึ่งมีเนื้อหาเกี่ยวกับอาหาร การทอผ้า และการแต่งกาย โดยเน้นการบูรณาการทักษะภาษาอังกฤษทั้งการฟัง การพูด การอ่าน และการเขียน และพบว่าคุณภาพบทเรียนโดยรวมอยู่ในระดับดี งานวิจัยนี้สนับสนุนแนวคิดการนำวัฒนธรรมท้องถิ่นมาเป็นสื่อในการเรียนรู้ภาษาอังกฤษ

 

3.2 งานวิจัยเกี่ยวกับการประยุกต์ใช้ Soft Power ในการศึกษา

              แนวคิด Soft Power ในการศึกษากำลังได้รับความสนใจ:

• Soft Power ในการสร้างสรรค์นวัตกรรมการจัดการเรียนรู้: วงษ์ใหญ่และพัฒนผล (2563) ได้กล่าวถึง

Soft Power ว่าเป็นพลังดึงดูดความสนใจในการสร้างนวัตกรรมการจัดการเรียนรู้ และการสร้างความมีส่วนร่วมเพื่อให้เกิดการเปลี่ยนแปลงทางความคิดและการปฏิบัติ ซึ่งสอดคล้องกับการนำ Soft Power "อาหารพื้นเมืองลำปาง" มาใช้ในการออกแบบกิจกรรมการเรียนรู้

• นโยบายส่งเสริม Soft Power ในการศึกษา: แผนพัฒนาการศึกษาของจังหวัดลำปาง (ปีงบประมาณ

2566-2570) มีตัวชี้วัดที่เกี่ยวข้องกับ Soft Power ของหน่วยงานการศึกษาในจังหวัดลำปาง ซึ่งแสดงให้เห็นถึงการสนับสนุนจากหน่วยงานภาครัฐในการนำ Soft Power มาประยุกต์ใช้ในบริบทการศึกษาท้องถิ่น

 

3.3 งานวิจัยเกี่ยวกับการส่งเสริมทัศนคติเชิงบวกต่อวัฒนธรรมท้องถิ่น

              การส่งเสริมทัศนคติเชิงบวกต่อวัฒนธรรมท้องถิ่นในนักเรียนประถมเป็นประเด็นที่สำคัญ:

• บทบาทของโรงเรียนและชุมชน: งานวิจัยชี้ให้เห็นว่าโรงเรียนมีบทบาทสำคัญในการถ่ายทอดวัฒนธรรม

และสร้างความสัมพันธ์ที่ดีกับชุมชน โดยการนำโรงเรียนเข้าสู่ชุมชน การนำชุมชนเข้าสู่โรงเรียน และการจัดกิจกรรมร่วมกันอย่างสร้างสรรค์ ซึ่งสามารถนำไปสู่การปลูกฝังทัศนคติที่ดีต่อท้องถิ่นได้

• การบูรณาการภูมิปัญญาท้องถิ่น: มีแนวคิดในการเปิดพื้นที่ให้กลุ่มต่างๆ ได้ทำกิจกรรมร่วมกันโดยสืบ
• สานกิจกรรมที่เน้นภูมิปัญญาในทุกๆ ด้าน เช่น อาหาร อาชีพ ทัศนคติความเชื่อ วิถีชีวิต ดนตรี การ

แสดง การละเล่น และภาษาพูด-เขียน ซึ่งสามารถนำมาประยุกต์ใช้กับการเรียนรู้ของนักเรียนประถมเพื่อส่งเสริมทัศนคติเชิงบวกต่อวัฒนธรรมท้องถิ่นได้

• ขีดความสามารถของครู: งานวิจัยของ TDRI (2564) เน้นย้ำถึงความสำคัญของขีดความสามารถของ

ครูในการจัดการเรียนรู้ที่มีคุณภาพ และการพัฒนาตนเองอย่างต่อเนื่อง เพื่อให้โรงเรียนได้ครูที่มีความสามารถสูงและสร้างแรงจูงใจที่เหมาะสม ซึ่งส่งผลบวกต่อการเรียนรู้ของนักเรียน รวมถึงการพัฒนาคุณลักษณะอันพึงประสงค์

 

4. กรอบแนวคิดการวิจัย

              กรอบแนวคิดการวิจัยนี้พัฒนาขึ้นจากปัญหาที่พบ วัตถุประสงค์การวิจัย และการสังเคราะห์หลักการ ทฤษฎี และงานวิจัยที่เกี่ยวข้อง โดยแสดงความสัมพันธ์ระหว่างตัวแปรอิสระและตัวแปรตามที่ศึกษา

 

4.1 ที่มาของกรอบแนวคิด

              กรอบแนวคิดนี้มีที่มาจาก:

1. 1. 1. สภาพปัญหา: นักเรียนชั้นประถมศึกษาปีที่ 3/1 โรงเรียนบ้านปงสนุก มีปัญหาด้านคำศัพท์

ภาษาอังกฤษและทัศนคติเชิงบวกต่อวัฒนธรรมท้องถิ่น [User Query]

4.1.2 วัตถุประสงค์การวิจัย: เพื่อพัฒนาการจัดการเรียนรู้ภาษาอังกฤษโดยใช้ Soft Power "อาหารพื้นเมือง

ลำปาง" และเพื่อศึกษาผลของการจัดการเรียนรู้นี้ที่มีต่อคำศัพท์ภาษาอังกฤษและทัศนคติเชิงบวกต่อวัฒนธรรมท้องถิ่นของนักเรียน

           4.1.3  หลักการและทฤษฎี:

- ทฤษฎีพัฒนาการทางจิตสังคมของ Erik Erikson (Industry vs. Inferiority): เน้นการเรียนรู้

ผ่านการลงมือปฏิบัติ การทำงานร่วมกัน และการให้ข้อเสนอแนะเชิงบวก เพื่อเสริมสร้างความมั่นใจและความสามารถ

         - ทฤษฎีพัฒนาการทางสติปัญญาของ Jean Piaget (Concrete Operational Stage):

ชี้ให้เห็นว่าเด็กวัยนี้เรียนรู้ได้ดีจากสิ่งที่เป็นรูปธรรมและประสบการณ์ตรง

1. 1. 4. แนวคิดสำคัญ:

         - Soft Power: ความสามารถในการจูงใจผ่านเสน่ห์และวัฒนธรรม ซึ่งสามารถนำมาใช้สร้าง

แรงจูงใจในการเรียนรู้

                     - อาหารพื้นเมืองลำปาง: เป็น Soft Power ที่เข้าถึงง่ายและเป็นส่วนหนึ่งของวัฒนธรรม

ท้องถิ่น

         - การพัฒนาคำศัพท์ภาษาอังกฤษ: เป็นทักษะพื้นฐานที่สำคัญในการสื่อสาร

         - ทัศนคติเชิงบวกต่อวัฒนธรรมท้องถิ่น: เป็นผลลัพธ์ที่สำคัญในการสร้างความภาคภูมิใจและ

อัตลักษณ์

              - งานวิจัยที่เกี่ยวข้อง: สนับสนุนว่าการบูรณาการวัฒนธรรมท้องถิ่นเข้ากับการเรียนรู้

ภาษาอังกฤษสามารถพัฒนาทั้งคำศัพท์และทัศนคติได้ และการใช้กิจกรรมที่น่าสนใจเหมาะสมกับวัยมีผลดีต่อการเรียนรู้

 

4.2 การแสดงความสัมพันธ์ของตัวแปร

               จากที่มาข้างต้น สามารถแสดงกรอบแนวคิดการวิจัยได้ดังแผนภาพที่ 1:

 

แผนภาพที่ 1: กรอบแนวคิดการวิจัย ตัวแปรอิสระ (Independent Variable) ----------------------------------- การจัดการเรียนรู้ภาษาอังกฤษ โดยใช้ Soft Power "อาหารพื้นเมืองลำปาง" (กิจกรรมการเรียนรู้ที่บูรณาการเนื้อหา เกี่ยวกับอาหารพื้นเมืองลำปาง ผ่านสื่อและกิจกรรมที่หลากหลาย ที่เหมาะสมกับพัฒนาการของนักเรียน)

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

↓

 

ตัวแปรตาม (Dependent Variables) ----------------------------------- 1. คำศัพท์ภาษาอังกฤษของนักเรียน 2. ทัศนคติเชิงบวกต่อวัฒนธรรมท้องถิ่นของนักเรียน

 

 

 

 

 

 

 

คำอธิบายกรอบแนวคิด:

- ตัวแปรอิสระ: คือ "การจัดการเรียนรู้ภาษาอังกฤษโดยใช้ Soft Power 'อาหารพื้นเมืองลำปาง'" ซึ่ง

หมายถึงการออกแบบและดำเนินกิจกรรมการเรียนการสอนภาษาอังกฤษที่นำเอาเอกลักษณ์ของอาหารพื้นเมืองลำปางมาเป็นสื่อและเนื้อหาหลักในการเรียนรู้คำศัพท์และสำนวนภาษาอังกฤษ โดยเน้นกิจกรรมที่ส่งเสริมการมีส่วนร่วม การลงมือปฏิบัติ และการเชื่อมโยงกับประสบการณ์จริงของนักเรียน ซึ่งสอดคล้องกับแนวคิด Soft Power ที่ใช้เสน่ห์และแรงจูงใจในการเปลี่ยนแปลง  และเหมาะสมกับพัฒนาการของนักเรียนชั้นประถมศึกษาปีที่ 3

-  ตัวแปรตาม:

1. 1. คำศัพท์ภาษาอังกฤษของนักเรียน: คาดว่าการจัดการเรียนรู้ที่บูรณาการอาหารพื้นเมือง

ลำปางจะช่วยให้นักเรียนเรียนรู้และจดจำคำศัพท์ภาษาอังกฤษที่เกี่ยวข้องกับอาหารและวัฒนธรรมท้องถิ่นได้ดีขึ้น ซึ่งเป็

• การจัดการเรียนรู้ภาษาอังกฤษโดยใช้ Soft Power "อาหารพื้นเมืองลำปาง": หมายถึง กระบวนการจัดการเรียนการสอนภาษาอังกฤษสำหรับนักเรียนชั้นประถมศึกษาปีที่ 3 ที่บูรณาการเนื้อหาเกี่ยวกับอาหารพื้นเมืองลำปาง เช่น ชื่ออาหาร ส่วนประกอบ วิธีการทำ และวัฒนธรรมการกิน โดยใช้กิจกรรมที่หลากหลาย อาทิ การนำเสนอ การสนทนา การเล่นบทบาทสมมติ และเกม เพื่อสร้างแรงจูงใจและความสนใจในการเรียนรู้คำศัพท์และสำนวนภาษาอังกฤษ พร้อมทั้งส่งเสริมความเข้าใจและทัศนคติเชิงบวกต่อวัฒนธรรมท้องถิ่น. การนิยามนี้ช่วยให้ผู้อ่านเข้าใจถึงลักษณะเฉพาะของนวัตกรรมการจัดการเรียนรู้ที่ใช้ในการวิจัย และแยกความแตกต่างจากการสอนภาษาอังกฤษทั่วไป. • คำศัพท์ภาษาอังกฤษ: หมายถึง ความรู้ความเข้าใจของนักเรียนชั้นประถมศึกษาปีที่ 3 เกี่ยวกับความหมายและการใช้คำศัพท์ภาษาอังกฤษที่เกี่ยวข้องกับอาหารพื้นเมืองลำปางและชีวิตประจำวัน ซึ่งวัดผลจากคะแนนแบบทดสอบคำศัพท์ที่ผู้วิจัยสร้างขึ้น. การนิยามคำศัพท์ในบริบทของการวิจัยนี้ช่วยให้การวัดผลมีความชัดเจนและตรงตามวัตถุประสงค์. การระบุว่าวัดผลจาก "แบบทดสอบคำศัพท์ที่ผู้วิจัยสร้างขึ้น" ยังบ่งชี้ถึงความจำเป็นในการพัฒนาเครื่องมือวัดที่มีคุณภาพ. • ทัศนคติเชิงบวกต่อวัฒนธรรมท้องถิ่น: หมายถึง ความรู้สึก ความเชื่อ และแนวโน้มพฤติกรรมของนักเรียนชั้นประถมศึกษาปีที่ 3 ที่แสดงออกถึงความชื่นชม ความภาคภูมิใจ และความเต็มใจที่จะเรียนรู้หรือมีส่วนร่วมกับวัฒนธรรม ประเพณี และวิถีชีวิตของท้องถิ่นลำปาง ซึ่งวัดผลจากคะแนนแบบวัดทัศนคติที่ผู้วิจัยสร้างขึ้น และจากการสังเกตพฤติกรรมของนักเรียน. การนิยามทัศนคติเชิงบวกอย่างละเอียดจะช่วยให้การออกแบบแบบวัดทัศนคติและการสังเกตพฤติกรรมเป็นไปอย่างมีระบบและครอบคลุมมิติที่ต้องการศึกษา. การรวมทั้งการวัดเชิงปริมาณ (แบบวัดทัศนคติ) และเชิงคุณภาพ (การสังเกต) เป็นการเพิ่มความสมบูรณ์ของข้อมูล.

การสร้างและพัฒนา

      ขั้นตอนการสร้างและพัฒนาเครื่องมือวิจัยมีดังนี้:

1. กำหนดวัตถุประสงค์และขอบเขต: ทบทวนวัตถุประสงค์การวิจัยและขอบเขตเนื้อหาที่ต้องการวัด

(คำศัพท์เกี่ยวกับอาหารพื้นเมืองลำปาง และทัศนคติเชิงบวกต่อวัฒนธรรมท้องถิ่น)

2. เครื่องมือในการวิจัย:

- แบบทดสอบวัดคำศัพท์: ร่างข้อสอบปรนัยหรืออัตนัยที่เหมาะสมกับวัยของนักเรียนชั้น

ประถมศึกษาปีที่ 3 โดยเน้นคำศัพท์ที่เกี่ยวข้องกับอาหารพื้นเมืองลำปาง

          - แบบวัดทัศนคติ: ร่างข้อคำถามในรูปแบบมาตราส่วนประมาณค่า (Rating Scale) เช่น Likert Scale 5 ระดับ โดยใช้ภาษาที่เข้าใจง่าย สั้น กะทัดรัด หลีกเลี่ยงคำถามชี้นำหรือคำถามซ้อน และมีตัวเลือกการตอบที่ชัดเจนและครอบคลุม  อาจใช้ภาพประกอบหรือสัญลักษณ์เพื่อช่วยในการทำความเข้าใจ

           - แบบสังเกตพฤติกรรม: กำหนดโครงสร้างพฤติกรรมที่ต้องการสังเกต (เช่น การมีส่วนร่วม การแสดงความสนใจ การโต้ตอบ) และกำหนดเกณฑ์การให้คะแนนที่ชัดเจน

           - แผนจัดการเรียนรู้และบันทึกหลังการสอน: กำหนดประเด็นหลักที่ต้องการสอนพร้อมบันทึกและสะท้อนผลในแต่ละครั้ง

3. ตรวจสอบโดยผู้เชี่ยวชาญ (Expert Validation): นำร่างเครื่องมือทั้งหมดให้ผู้เชี่ยวชาญอย่างน้อย

3 ท่าน (เช่น ผู้เชี่ยวชาญด้านหลักสูตรและการสอนภาษาอังกฤษ ผู้เชี่ยวชาญด้านการวัดผลและประเมินผล ผู้เชี่ยวชาญด้านวัฒนธรรมท้องถิ่น) ตรวจสอบความเที่ยงตรงเชิงเนื้อหา (Content Validity) และความเหมาะสมของภาษาที่ใช้  โดยใช้การหาค่าดัชนีความสอดคล้องระหว่างข้อคำถามกับวัตถุประสงค์ (Item Objective Congruence: IOC) ซึ่งค่า IOC ตั้งแต่ 0.50 ขึ้นไปถือว่าสอดคล้องและสามารถนำไปใช้ได้

4. ทดลองใช้ (Pilot Test): นำเครื่องมือที่ผ่านการตรวจสอบจากผู้เชี่ยวชาญแล้วไปทดลองใช้กับกลุ่ม

นักเรียนที่มีลักษณะคล้ายคลึงกับกลุ่มตัวอย่างจริง (ประมาณ 30-50 คน) เพื่อตรวจสอบความชัดเจนของข้อคำถาม ความเข้าใจของนักเรียน และเพื่อประมาณเวลาที่ใช้ในการตอบ

5. แก้ไขปรับปรุงครั้งสุดท้าย: ปรับปรุงเครื่องมือตามข้อเสนอแนะจากการทดลองใช้และผลการวิเคราะห์คุณภาพ

การวิเคราะห์ข้อมูล

    4.1 สถิติที่ใช้

               เนื่องจากเป็นการวิจัยเชิงปฏิบัติการที่มุ่งเน้นการแก้ปัญหาและพัฒนาการเรียนรู้ในกลุ่มนักเรียนเฉพาะกลุ่ม (N=75) การวิเคราะห์ข้อมูลจะเน้นไปที่สถิติเชิงพรรณนาเป็นหลัก และการวิเคราะห์เชิงคุณภาพ เพื่อให้ได้ความเข้าใจที่ลึกซึ้งในบริบทเฉพาะของกลุ่มนี้

     - สถิติเชิงพรรณนา (Descriptive Statistics): ใช้เพื่อสรุปและอธิบายลักษณะของข้อมูลที่

รวบรวมได้จากนักเรียน 75 คน ซึ่งรวมถึง:

               - มาตรวัดแนวโน้มเข้าสู่ส่วนกลาง (Measures of Central Tendency): ค่าเฉลี่ย (Mean), มัธยฐาน (Median), ฐานนิยม (Mode) เพื่อแสดงค่าทั่วไปของข้อมูลคำศัพท์และทัศนคติ

               - มาตรวัดการกระจาย (Measures of Dispersion): พิสัย (Range), ส่วนเบี่ยงเบนมาตรฐาน (Standard Deviation) เพื่อทำความเข้าใจการกระจายหรือความแปรปรวนของข้อมูลภายในกลุ่ม

               - ความถี่และร้อยละ (Frequency and Percentage): ใช้สำหรับข้อมูลเชิงประชากรและข้อมูลที่สามารถจัดกลุ่มได้

     - การวิเคราะห์เชิงคุณภาพ (Qualitative Analysis): ใช้สำหรับข้อมูลที่ได้จากแบบสังเกต

พฤติกรรมและบันทึกหลังการสอน เพื่อทำความเข้าใจเชิงลึกเกี่ยวกับประสบการณ์ ทัศนคติ และพฤติกรรมของนักเรียน

• สถิติเชิงอนุมาน (Inferential Statistics): หากจำเป็นสำหรับการเปรียบเทียบผลก่อนและหลังการจัดการเรียนรู้ (เช่น Paired Samples t-test) จะใช้ด้วยความระมัดระวังอย่างยิ่ง และจะระบุข้อจำกัดของการสรุปผลไปยังประชากรที่ใหญ่กว่าอย่างชัดเจน เนื่องจากขนาดกลุ่มตัวอย่างที่เล็กอาจส่งผลต่อพลังทางสถิติ

4.2 วิธีการวิเคราะห์

1. การวิเคราะห์ข้อมูลเชิงปริมาณ:

 - การเตรียมข้อมูล: ตรวจสอบความถูกต้องและสมบูรณ์ของข้อมูล ทำความสะอาดข้อมูลที่ขาดหาย

หรือคำตอบที่ซ้ำซ้อน

           - การคำนวณสถิติเชิงพรรณนา: ใช้โปรแกรมวิเคราะห์ทางสถิติ (เช่น SPSS) เพื่อคำนวณค่าเฉลี่ย ส่วนเบี่ยงเบนมาตรฐาน ความถี่ และร้อยละของคะแนนแบบทดสอบคำศัพท์และแบบวัดทัศนคติ

 

20

          - การเปรียบเทียบผลก่อนและหลัง: หากมีการใช้สถิติเชิงอนุมาน จะใช้การทดสอบทีแบบจับคู่ (Paired Samples t-test) เพื่อเปรียบเทียบค่าเฉลี่ยคะแนนคำศัพท์และทัศนคติก่อนและหลังการจัดการเรียนรู้

 

2. การวิเคราะห์ข้อมูลเชิงคุณภาพ:

- การวิเคราะห์เชิงธีม (Thematic Analysis): เป็นวิธีการหลักในการวิเคราะห์ข้อมูลเชิงคุณภาพ

โดยจะระบุ วิเคราะห์ และตีความรูปแบบ (ธีม) ที่เกิดขึ้นซ้ำๆ ภายในข้อมูลที่ได้จากแบบสังเกตพฤติกรรมและบันทึกหลังการสอน

          - การเข้ารหัส (Coding): จัดหมวดหมู่ส่วนของข้อมูลเชิงคุณภาพตามเกณฑ์เฉพาะ เพื่อให้ง่ายต่อการเปรียบเทียบ จัดระเบียบ และวิเคราะห์ข้อมูลเชิงลึก

          - คำอธิบายที่หนาแน่น (Thick Description): นำเสนอเรื่องราวที่สมบูรณ์ ละเอียด และมีบริบทเกี่ยวกับปรากฏการณ์ที่สังเกตได้ สถานการณ์ที่เกี่ยวข้อง และลักษณะของกลุ่มผู้เข้าร่วม

          - แนวทางที่เป็นระบบ: รักษาแนวทางที่เป็นระบบและโปร่งใสในการเข้ารหัสและการวิเคราะห์ เพื่อลดอคติของนักวิจัยและเพิ่มความน่าเชื่อถือของผลการวิจัยเชิงคุณภาพ

1. 3. เกณฑ์การแปลผล

1) สำหรับคำศัพท์ภาษาอังกฤษ:

               - เปรียบเทียบค่าเฉลี่ยคะแนนก่อนและหลังการจัดการเรียนรู้

               - กำหนดเกณฑ์การผ่าน เช่น นักเรียนมีคะแนนหลังเรียนเพิ่มขึ้นจากก่อนเรียน หรือมีคะแนนหลังเรียนผ่านเกณฑ์ที่กำหนด (เช่น ร้อยละ 70 ของคะแนนเต็ม)

2) สำหรับทัศนคติเชิงบวกต่อวัฒนธรรมท้องถิ่น:

               - แปลผลค่าเฉลี่ยของแบบวัดทัศนคติ โดยใช้เกณฑ์การแปลผลตามมาตราส่วนประมาณค่า (เช่น 4.01-5.00 หมายถึง มากที่สุด, 3.01-4.00 หมายถึง มาก)

               - แปลผลข้อมูลเชิงคุณภาพที่ได้จากการสังเกตและบันทึกหลังการสอน เพื่ออธิบายทัศนคติและพฤติกรรมที่แสดงออกถึงความชื่นชมและความภาคภูมิใจในวัฒนธรรมท้องถิ่น

3) ข้อจำกัดในการสรุปผล: ผลการวิจัยที่ได้จะถูกตีความด้วยความระมัดระวัง โดยยอมรับข้อจำกัด

ของขนาดกลุ่มตัวอย่างและรูปแบบการวิจัยเชิงปฏิบัติการ ซึ่งทำให้ผลการวิจัยส่วนใหญ่สามารถนำไปใช้ได้กับกลุ่มที่ศึกษาโดยเฉพาะ และไม่สามารถสรุปอ้างอิงไปยังประชากรที่ใหญ่กว่าหรือโรงเรียนอื่นได้โดยตรง

1. 4. การนำเสนอข้อมูล

1) ข้อมูลเชิงปริมาณ: นำเสนอในรูปแบบของตารางแสดงค่าเฉลี่ย ส่วนเบี่ยงเบนมาตรฐาน ความถี่

และร้อยละ รวมถึงแผนภูมิ (เช่น แผนภูมิแท่ง แผนภูมิวงกลม ฮิสโตแกรม) เพื่อแสดงรูปแบบและการกระจายของข้อมูล

     2) ข้อมูลเชิงคุณภาพ: นำเสนอในรูปแบบของการบรรยายเชิงลึก (thick description) การวิเคราะห์

เชิงธีม และการยกตัวอย่างคำพูดหรือพฤติกรรมที่สำคัญจากข้อมูลดิบ เพื่อให้เห็นภาพที่ชัดเจนและละเอียดอ่อนของผลการวิจัย

บทที่ 3

วิธีดำเนินการวิจัย

 

             บทนี้จะนำเสนอระเบียบวิธีวิจัยที่ใช้ในการศึกษา "ผลของการจัดการเรียนรู้ภาษาอังกฤษโดยใช้ Soft Power 'อาหารพื้นเมืองลำปาง' ที่มีต่อคำศัพท์และทัศนคติเชิงบวกต่อวัฒนธรรมท้องถิ่นของนักเรียนชั้นประถมศึกษาปีที่ 3" โดยครอบคลุมรูปแบบการวิจัย ประชากรและกลุ่มตัวอย่าง เครื่องมือที่ใช้ในการวิจัย การเก็บรวบรวมข้อมูล และการวิเคราะห์ข้อมูล เพื่อให้การดำเนินงานวิจัยเป็นไปอย่างมีระบบและได้มาซึ่งข้อมูลที่น่าเชื่อถือ

รูปแบบการวิจัย

             การวิจัยนี้เป็นการวิจัยเชิงปฏิบัติการ (Action Research)  ซึ่งเป็นรูปแบบการวิจัยที่มุ่งเน้นการแก้ปัญหาหรือพัฒนาการปฏิบัติงานในบริบทจริงของชั้นเรียนหรือโรงเรียน  โดยมีลักษณะเป็นกระบวนการวนซ้ำ (Cyclical Process) ที่ประกอบด้วยขั้นตอนหลักคือ การวางแผน (Plan) การปฏิบัติ (Act) การสังเกต (Observe) และการสะท้อนผล (Reflect) ³ การวิจัยเชิงปฏิบัติการมีความเหมาะสมอย่างยิ่งกับการศึกษาในชั้นเรียน เนื่องจากช่วยให้ครูผู้สอนสามารถปรับปรุงและพัฒนากระบวนการเรียนการสอนได้อย่างต่อเนื่องและทันท่วงที เพื่อตอบสนองต่อปัญหาและความต้องการเฉพาะของนักเรียนในชั้นเรียนนั้นๆ

 

1. ประชากรและกลุ่มตัวอย่าง

1.1 ลักษณะประชากร

            ประชากรที่ใช้ในการวิจัยนี้คือ นักเรียนชั้นประถมศึกษาปีที่ 3 โรงเรียนบ้านปงสนุก สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาลำปางเขต 1 จังหวัดลำปาง จำนวนทั้งหมด 190 คน [User Query] นักเรียนชั้นประถมศึกษาปีที่ 3 โดยทั่วไปมีอายุระหว่าง 8-9 ปี ซึ่งอยู่ในช่วงพัฒนาการที่สำคัญหลายด้าน

  - พัฒนาการทางกายภาพ: ทักษะการเคลื่อนไหวทั้งกล้ามเนื้อมัดใหญ่ (เช่น การวิ่ง การปีนป่าย การ

กระโดด) และกล้ามเนื้อมัดเล็ก (เช่น การใช้กรรไกร การวาดภาพ การปั้น) ได้รับการพัฒนาอย่างละเอียดขึ้น  เด็กวัยนี้ชอบกิจกรรมที่ต้องใช้มือและนิ้ว

            - พัฒนาการทางสติปัญญา: นักเรียนเริ่มมีความสามารถในการคิดเชิงตรรกะเกี่ยวกับเหตุการณ์ที่เป็นรูปธรรม (Concrete Operational Stage ตามทฤษฎีของ Piaget) พวกเขาสามารถจัดหมวดหมู่ จัดเรียง และเข้าใจความสัมพันธ์ระหว่างสิ่งต่างๆ ได้ดีขึ้น  เริ่มสนใจคำศัพท์ใหม่ๆ และใช้เหตุผลในการโต้แย้ง

            อย่างไรก็ตาม การคิดเชิงนามธรรมยังคงเป็นข้อจำกัด  พวกเขาสามารถอ่านหนังสือที่เหมาะสมกับวัยได้ และเริ่มพัฒนาทักษะการเขียนประโยคที่สมบูรณ์

  - พัฒนาการทางสังคมและอารมณ์: เด็กวัยนี้เริ่มให้ความสำคัญกับมิตรภาพและกลุ่มเพื่อน  พวก

เขาพัฒนาความรู้สึกถึงความสามารถและความภาคภูมิใจในทักษะใหม่ๆ (Industry vs. Inferiority ตามทฤษฎีของ Erikson) มีความตระหนักรู้ในอารมณ์ของตนเองและผู้อื่นมากขึ้น และเริ่มเข้าใจความสำคัญของความเห็นอกเห็นใจ  พวกเขาชอบการแข่งขันและกิจกรรมกลุ่ม  และสามารถทำงานร่วมกันในโครงการกลุ่มได้

 

14

  - ลักษณะการเรียนรู้: นักเรียนในวัยนี้เรียนรู้ได้อย่างมีประสิทธิภาพผ่านประสบการณ์ที่ใช้ประสาท

 

สัมผัสหลายส่วน กิจกรรมที่ลงมือปฏิบัติจริง การเล่น และการสำรวจ  พวกเขามีแนวโน้มที่จะมีส่วนร่วมและให้ข้อมูลที่มีคุณภาพเมื่อกิจกรรมการวิจัยได้รับการออกแบบให้มีการโต้ตอบ มีประสบการณ์ และลงมือปฏิบัติจริง

1.2 วิธีการสุ่มตัวอย่าง

             การวิจัยนี้ใช้วิธีการสุ่มตัวอย่างแบบง่าย (Simple Random Sampling)  โดยสุ่มเลือกนักเรียนจากประชากรทั้งหมด 190 คน ในระดับชั้นประถมศึกษาปีที่ 3 ของโรงเรียนบ้านปงสนุก เพื่อให้ได้กลุ่มตัวอย่างที่มีความหลากหลายและเป็นตัวแทนของประชากรในระดับชั้นเดียวกัน

1.3 ขนาดกลุ่มตัวอย่าง

              กลุ่มตัวอย่างที่ใช้ในการวิจัยนี้คือ นักเรียนชั้นประถมศึกษาปีที่ 3 จำนวน 2 ห้องเรียน ได้แก่ นักเรียนชั้นประถมศึกษาปีที่ 3/1 จำนวน 39 คน และนักเรียนชั้นประถมศึกษาปีที่ 3/5 จำนวน 36 คน รวมทั้งสิ้น 75 คน

1.4 เหตุผลในการเลือก

              การเลือกกลุ่มตัวอย่างจำนวน 75 คน จากนักเรียนชั้นประถมศึกษาปีที่ 3 ทั้งหมด 190 คน โดยวิธีการสุ่มตัวอย่างแบบง่าย มีเหตุผลดังนี้:

- ความเหมาะสมกับการวิจัยเชิงปฏิบัติการ: แม้ว่าขนาดกลุ่มตัวอย่าง 75 คนจะไม่ได้ใหญ่มาก

สำหรับการวิจัยเชิงปริมาณที่มุ่งสรุปผลในวงกว้าง แต่สำหรับบริบทของการวิจัยเชิงปฏิบัติการในชั้นเรียน ซึ่งมุ่งเน้นการแก้ปัญหาและพัฒนาการเรียนรู้ในกลุ่มนักเรียนที่ประสบปัญหาโดยตรง ถือเป็นขนาดที่เหมาะสมและสามารถจัดการได้จริงในทางปฏิบัติ

- การเป็นตัวแทนของประชากร: การสุ่มตัวอย่างแบบง่ายจากนักเรียน 2 ห้องเรียนที่แตกต่างกัน

ช่วยให้กลุ่มตัวอย่างมีความเป็นตัวแทนของนักเรียนชั้นประถมศึกษาปีที่ 3 ในโรงเรียนได้ดีขึ้น เมื่อเทียบกับการเลือกเพียงห้องเรียนเดียว

- การจัดการและการเก็บข้อมูล: ขนาดกลุ่มตัวอย่าง 75 คนเป็นจำนวนที่สามารถบริหารจัดการ

กิจกรรมการเรียนรู้ การเก็บรวบรวมข้อมูล และการติดตามผลได้อย่างมีประสิทธิภาพภายในระยะเวลาที่กำหนด

- การตอบสนองต่อปัญหา: กลุ่มตัวอย่างนี้จะได้รับการจัดการเรียนรู้ภาษาอังกฤษโดยใช้ Soft

Power "อาหารพื้นเมืองลำปาง" เพื่อแก้ไขปัญหาด้านคำศัพท์ภาษาอังกฤษและทัศนคติเชิงบวกต่อวัฒนธรรมท้องถิ่นที่พบในนักเรียนชั้นประถมศึกษาปีที่ 3

 

2. เครื่องมือที่ใช้ในการวิจัย

              เครื่องมือที่ใช้ในการวิจัยนี้ได้รับการออกแบบและพัฒนาขึ้นเพื่อวัดผลตามตัวแปรตามที่กำหนดไว้ ได้แก่ คำศัพท์ภาษาอังกฤษและทัศนคติเชิงบวกต่อวัฒนธรรมท้องถิ่นของนักเรียน

2.1 ประเภทเครื่องมือ

1. แบบทดสอบวัดคำศัพท์ภาษาอังกฤษ (English Vocabulary Test): ใช้สำหรับวัดความรู้ความ

 

15

เข้าใจของนักเรียนเกี่ยวกับคำศัพท์ภาษาอังกฤษที่เกี่ยวข้องกับอาหารพื้นเมืองลำปาง

 

2. แบบวัดทัศนคติเชิงบวกต่อวัฒนธรรมท้องถิ่น (Positive Attitude Towards Local Culture

Scale): ใช้สำหรับวัดความรู้สึก ความเชื่อ และแนวโน้มพฤติกรรมของนักเรียนที่แสดงออกถึงความชื่นชม ความภาคภูมิใจ และความเต็มใจที่จะเรียนรู้หรือมีส่วนร่วมกับวัฒนธรรมท้องถิ่นลำปาง

3. แบบสังเกตพฤติกรรม (Behavioral Observation Form): ใช้สำหรับบันทึกพฤติกรรมการมีส่วน

ร่วม ความสนใจ และการแสดงออกถึงทัศนคติเชิงบวกของนักเรียนในระหว่างกิจกรรมการจัดการเรียนรู้

4. บันทึกหลังการสอน (Post-teaching Records/Teacher's Reflective Journal): ใช้สำหรับ

บันทึกข้อมูลเชิงคุณภาพเกี่ยวกับการดำเนินกิจกรรม ปัญหาที่พบ ข้อสังเกตพฤติกรรมนักเรียน และการสะท้อนผลการจัดการเรียนรู้ในแต่ละครั้ง

 

2.2 การสร้างและพัฒนา

      ขั้นตอนการสร้างและพัฒนาเครื่องมือวิจัยมีดังนี้:

1. กำหนดวัตถุประสงค์และขอบเขต: ทบทวนวัตถุประสงค์การวิจัยและขอบเขตเนื้อหาที่ต้องการวัด

(คำศัพท์เกี่ยวกับอาหารพื้นเมืองลำปาง และทัศนคติเชิงบวกต่อวัฒนธรรมท้องถิ่น)

2. เครื่องมือในการวิจัย:

- แบบทดสอบวัดคำศัพท์: ร่างข้อสอบปรนัยหรืออัตนัยที่เหมาะสมกับวัยของนักเรียนชั้น

ประถมศึกษาปีที่ 3 โดยเน้นคำศัพท์ที่เกี่ยวข้องกับอาหารพื้นเมืองลำปาง

          - แบบวัดทัศนคติ: ร่างข้อคำถามในรูปแบบมาตราส่วนประมาณค่า (Rating Scale) เช่น Likert Scale 5 ระดับ โดยใช้ภาษาที่เข้าใจง่าย สั้น กะทัดรัด หลีกเลี่ยงคำถามชี้นำหรือคำถามซ้อน และมีตัวเลือกการตอบที่ชัดเจนและครอบคลุม  อาจใช้ภาพประกอบหรือสัญลักษณ์เพื่อช่วยในการทำความเข้าใจ

           - แบบสังเกตพฤติกรรม: กำหนดโครงสร้างพฤติกรรมที่ต้องการสังเกต (เช่น การมีส่วนร่วม การแสดงความสนใจ การโต้ตอบ) และกำหนดเกณฑ์การให้คะแนนที่ชัดเจน

           - แผนจัดการเรียนรู้และบันทึกหลังการสอน: กำหนดประเด็นหลักที่ต้องการสอนพร้อมบันทึกและสะท้อนผลในแต่ละครั้ง

3. ตรวจสอบโดยผู้เชี่ยวชาญ (Expert Validation): นำร่างเครื่องมือทั้งหมดให้ผู้เชี่ยวชาญอย่างน้อย

3 ท่าน (เช่น ผู้เชี่ยวชาญด้านหลักสูตรและการสอนภาษาอังกฤษ ผู้เชี่ยวชาญด้านการวัดผลและประเมินผล ผู้เชี่ยวชาญด้านวัฒนธรรมท้องถิ่น) ตรวจสอบความเที่ยงตรงเชิงเนื้อหา (Content Validity) และความเหมาะสมของภาษาที่ใช้  โดยใช้การหาค่าดัชนีความสอดคล้องระหว่างข้อคำถามกับวัตถุประสงค์ (Item Objective Congruence: IOC) ซึ่งค่า IOC ตั้งแต่ 0.50 ขึ้นไปถือว่าสอดคล้องและสามารถนำไปใช้ได้

4. ทดลองใช้ (Pilot Test): นำเครื่องมือที่ผ่านการตรวจสอบจากผู้เชี่ยวชาญแล้วไปทดลองใช้กับกลุ่ม

นักเรียนที่มีลักษณะคล้ายคลึงกับกลุ่มตัวอย่างจริง (ประมาณ 30-50 คน) เพื่อตรวจสอบความชัดเจนของข้อคำถาม ความเข้าใจของนักเรียน และเพื่อประมาณเวลาที่ใช้ในการตอบ

5. แก้ไขปรับปรุงครั้งสุดท้าย: ปรับปรุงเครื่องมือตามข้อเสนอแนะจากการทดลองใช้และผลการ

 

16

วิเคราะห์คุณภาพ

 

 

2.3 การหาคุณภาพ

      การหาคุณภาพของเครื่องมือวิจัยเป็นสิ่งสำคัญเพื่อให้มั่นใจว่าเครื่องมือมีความถูกต้องและน่าเชื่อถือ:

1. ความเที่ยงตรงเชิงเนื้อหา (Content Validity): ดำเนินการโดยผู้เชี่ยวชาญตามขั้นตอนที่กล่าวมา

ข้างต้น โดยการหาค่าดัชนีความสอดคล้องระหว่างข้อคำถามกับวัตถุประสงค์ (IOC)

2. ความตรงเชิงโครงสร้าง (Construct Validity): เป็นการตรวจสอบว่าเครื่องมือสามารถวัดได้ตรง

ตามพฤติกรรม ทฤษฎี หรือแนวคิดของประเด็นที่ต้องการศึกษา (อาจพิจารณาใช้หากมีข้อคำถามที่ซับซ้อนและต้องการยืนยันโครงสร้างเชิงทฤษฎี)

3. ความเชื่อมั่น (Reliability):

- สำหรับแบบวัดทัศนคติ: ใช้การคำนวณค่าสัมประสิทธิ์แอลฟ่าของครอนบาค (Cronbach's Alpha

Coefficient) จากผลการทดลองใช้ (Pilot Test) โดยค่า Cronbach's Alpha ที่มากกว่า 0.70 ขึ้นไปถือว่ามีความน่าเชื่อถือพอใช้ถึงดี

          - สำหรับแบบทดสอบวัดคำศัพท์ (หากเป็นข้อสอบแบบถูก/ผิด): อาจใช้สูตร Kuder-Richardson (K-R20 หรือ K-R21)

4. ค่าความยากง่าย (Difficulty Index) และค่าอำนาจจำแนก (Discrimination Index): สำหรับ

แบบทดสอบวัดคำศัพท์ ควรมีการคำนวณค่าเหล่านี้เพื่อให้แน่ใจว่าข้อสอบมีความเหมาะสมกับระดับความสามารถของนักเรียน

2.4 ตัวอย่างเครื่องมือ

            ตัวอย่างเครื่องมือที่ใช้ในการวิจัย (เช่น แบบทดสอบวัดคำศัพท์ภาษาอังกฤษ แบบวัดทัศนคติเชิงบวกต่อวัฒนธรรมท้องถิ่น แบบสังเกตพฤติกรรม และแนวทางการบันทึกหลังการสอน) จะถูกนำเสนอในภาคผนวกของรายงานฉบับสมบูรณ์

 

3. การเก็บรวบรวมข้อมูล

            การเก็บรวบรวมข้อมูลจะดำเนินการตามขั้นตอนที่วางแผนไว้อย่างรอบคอบ โดยคำนึงถึงหลักจริยธรรมในการวิจัยที่เกี่ยวข้องกับผู้เยาว์เป็นสำคัญ

3.1 ขั้นตอนการเก็บข้อมูล

1. การขออนุญาตและได้รับความยินยอม:

- การขออนุญาตจากโรงเรียน: ทำหนังสือขออนุญาตจากผู้อำนวยการโรงเรียนบ้านปงสนุก เพื่อขอ

ความร่วมมือในการดำเนินการวิจัยในชั้นเรียน

          - การได้รับความยินยอมจากผู้ปกครอง (Parental Informed Consent): เป็นข้อกำหนดทางจริยธรรมและกฎหมายที่สำคัญที่สุดสำหรับการวิจัยที่เกี่ยวข้องกับเด็ก ต้องได้รับความยินยอมเป็นลายลักษณ์อักษรจากผู้ใช้อำนาจปกครอง (ผู้ปกครองหรือผู้ดูแลตามกฎหมาย) โดยแบบฟอร์มความยินยอมต้อง "ให้โดยอิสระ" (ปราศจากการบีบบังคับ) "มีข้อมูลครบถ้วน" (ให้รายละเอียดที่ชัดเจนเกี่ยวกับวัตถุประสงค์ของการวิจัย

17

ขั้นตอนการเก็บข้อมูล ความเสี่ยงและประโยชน์ที่อาจเกิดขึ้น สิทธิ์ในการถอนความยินยอม) และ "เฉพาะเจาะจง"  สำหรับเด็กอายุ 10 ปีหรือน้อยกว่า ต้องได้รับความยินยอมจากผู้ใช้อำนาจปกครอง  ควรใช้ภาษาที่เข้าใจง่าย สั้น และเหมาะสมกับบริบทวัฒนธรรมไทย

 

          - การขอความยินยอมจากเด็ก (Child Assent): สำหรับนักเรียนชั้นประถมศึกษาปีที่ 3 (อายุ 8-9 ปี) การขอ "Assent" หรือการแสดงความตกลงที่จะเข้าร่วมการวิจัยเป็นสิ่งจำเป็น  กระบวนการขอความยินยอมจากเด็กต้องปรับให้เหมาะสมกับอายุ วุฒิภาวะ และสภาพจิตใจของเด็ก  ควรใช้แบบฟอร์มการขอความยินยอมจากเด็กที่เรียบง่าย ใช้ภาษาที่ตรงไปตรงมา ("คุณ") และอาจมีภาพประกอบเพื่อช่วยในการทำความเข้าใจ  เด็กควรแสดงความตกลงอย่างชัดเจน ไม่ใช่เพียงแค่การไม่คัดค้าน  ที่สำคัญคือ หากเด็กไม่ยินยอมเข้าร่วม การตัดสินใจของพวกเขาต้องได้รับการเคารพและมีผลเหนือกว่า แม้ว่าผู้ปกครองจะให้การอนุญาตแล้วก็ตาม

          - การลดอิทธิพลที่ไม่เหมาะสม: ต้องระมัดระวังเป็นพิเศษเพื่อป้องกัน "อิทธิพลที่ไม่เหมาะสม" โดยเฉพาะอย่างยิ่งหากนักวิจัยอยู่ในตำแหน่งที่มีอำนาจ (เช่น ครู)  ควรหลีกเลี่ยงภาษาที่อาจดึงดูดความรู้สึกเชื่อฟัง หรือคำมั่นสัญญาเรื่องรางวัลที่เย้ายวน

2. การทดสอบก่อนเรียน (Pre-test): ดำเนินการทดสอบวัดคำศัพท์ภาษาอังกฤษและแบบวัดทัศนคติ

เชิงบวกต่อวัฒนธรรมท้องถิ่นกับกลุ่มตัวอย่างนักเรียนทั้ง 75 คน เพื่อเก็บข้อมูลพื้นฐานก่อนการจัดการเรียนรู้

3. การดำเนินการจัดการเรียนรู้: ดำเนินการจัดการเรียนรู้ภาษาอังกฤษโดยใช้ Soft Power "อาหาร

พื้นเมืองลำปาง" ตามแผนการจัดการเรียนรู้ที่ออกแบบไว้ โดยใช้กระบวนการวิจัยเชิงปฏิบัติการ (Action Research Cycle) ซึ่งประกอบด้วยการวางแผน การปฏิบัติ การสังเกต และการสะท้อนผลอย่างต่อเนื่อง

4. การเก็บรวบรวมข้อมูลระหว่างการจัดการเรียนรู้: ในระหว่างการจัดการเรียนรู้ จะมีการเก็บรวบรวมข้อมูลอย่างต่อเนื่องผ่าน:

- แบบสังเกตพฤติกรรม: สังเกตพฤติกรรมการมีส่วนร่วม ความสนใจ และการแสดงออกถึงทัศนคติ

เชิงบวกของนักเรียนในระหว่างกิจกรรม

          - บันทึกหลังการสอน: ครูผู้สอนบันทึกข้อสังเกต ปัญหาที่พบ และการสะท้อนผลการจัดการเรียนรู้ในแต่ละครั้ง

          - การตรวจสอบสามเส้า (Triangulation): ใช้หลายวิธีการในการเก็บรวบรวมข้อมูล (เช่น แบบทดสอบ แบบวัดทัศนคติ แบบสังเกต และบันทึกหลังการสอน) เพื่อตรวจสอบข้อมูลข้ามกันและสร้างความเข้าใจที่ครอบคลุมและแข็งแกร่งยิ่งขึ้น

5. การทดสอบหลังเรียน (Post-test): เมื่อสิ้นสุดการจัดการเรียนรู้ ดำเนินการทดสอบวัดคำศัพท์

ภาษาอังกฤษและแบบวัดทัศนคติเชิงบวกต่อวัฒนธรรมท้องถิ่นอีกครั้งกับกลุ่มตัวอย่างนักเรียนทั้ง </

ขอบเขตประชากร

             กลุ่มเป้าหมายในการวิจัยนี้คือกลุ่มตัวอย่าง ใช้การสุ่มอย่างง่ายเป็นนักเรียนชั้นประถมศึกษาปีที่ 3 โรงเรียนบ้านปงสนุก สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาลำปางเขต 1 จังหวัดลำปาง จำนวน 75 คน จากจำนวนนักเรียนทั้งหมด 190 คน ในภาคเรียนที่ 1 ปีการศึกษา 2568 การวิจัยในชั้นเรียนมักมุ่งเน้นการแก้ปัญหาเฉพาะกลุ่มนักเรียนในบริบทนั้นๆ แม้กลุ่มตัวอย่าง 75 คนจะถือเป็นกลุ่มขนาดเล็กเมื่อพิจารณาในภาพรวมของการวิจัยเชิงปริมาณ แต่สำหรับบริบทของการวิจัยในชั้นเรียน (Classroom Action Research) ซึ่งมุ่งแก้ปัญหาเฉพาะหน้าในห้องเรียนจริง จำนวนนี้ถือว่าเหมาะสมและสามารถจัดการได้จริงในทางปฏิบัติ การวิเคราะห์ข้อมูลสำหรับกลุ่มขนาดเล็กจะเน้นการใช้สถิติเชิงพรรณนาเป็นหลัก เช่น ค่าเฉลี่ย มัธยฐาน ฐานนิยม ค่าเบี่ยงเบนมาตรฐาน และความถี่ แม้จะสามารถใช้สถิติเชิงอนุมานได้ แต่การสรุปอ้างอิงผลการวิจัยไปสู่ประชากรที่ใหญ่กว่าหรือโรงเรียนอื่นจะถูกจำกัด

             ดังนั้นจุดแข็งของการวิจัยนี้จึงอยู่ที่การทำความเข้าใจปัญหาในเชิงลึกภายในบริบทเฉพาะ มากกว่าการสรุปผลเพื่อการอ้างอิงในวงกว้าง 

                          การวิจัยผลของการจัดการเรียนรู้ภาษาอังกฤษโดยใช้ Soft Power 'อาหารพื้นเมืองลำปาง' ที่มีต่อคำศัพท์และทัศนคติเชิงบวกต่อวัฒนธรรมท้องถิ่นของนักเรียนชั้นประถมศึกษาปีที่3 โรงเรียนบ้านปงสนุกมีวัตถุประสงค์ เพื่อศึกษาความสามารถด้านคำศัพท์และทัศนคติเชิงบวกต่อวัฒนธรรมท้องถิ่นของนักเรียนชั้นประถมศึกษาปีที่ 3 โรงเรียนบ้านปงสนุก อ.เมืองลำปาง จ.ลำปาง หลังการจัดการเรียนรู้ภาษาอังกฤษโดยใช้ Soft Power 'อาหารพื้นเมืองลำปาง' ปีการศึกษา 2568 ผลการวิจัย พบว่า คะแนนเฉลี่ยจากการทดสอบวัดคำศัพท์ก่อนเรียนและหลังเรียนเพิ่มขึ้น คือ 4.79 และ 6.93 ตามลำดับ และมีค่าเฉลี่ยร้อยละของคะแนนก่อนและหลังเรียนเพิ่มขึ้น คือ 47.9 และ 69.30 ตามลำดับ โดยภาพรวมพบว่านักเรียนชั้นประถมศึกษาปีที่ 3 มีผลคะแนนการสอบสูงสุด = 30 คะแนน และคะแนนต่ำสุด = 3 คะแนน มีค่าเฉลี่ยคะแนนรวมทั้งหมด 6.93 และส่วนเบี่ยงเบนมาตรฐาน 2.17 จึงสรุปได้ว่า นักเรียนชั้นประถมศึกษาปีที่ 3 โรงเรียนบ้านปงสนุก มีผลคะแนนสอบหลังเรียนผ่านเกณฑ์ร้อยละ 90.70 ซึ่งสูงกว่าค่าเฉลี่ยร้อยละของผลคะแนนสอบก่อนเรียนที่ผ่านเกณฑ์คือ 30.23  นั่นหมายถึง การจัดกิจกรรมการเรียนรู้ภาษาอังกฤษโดยใช้ Soft Power 'อาหารพื้นเมืองลำปาง'  ทำให้คะแนนเฉลี่ยหลังเรียนผ่านเกณฑ์ที่กำหนดเพิ่มขึ้น ร้อยละ 60.4

บรรณานุกรม

Moonsarn, K. (2025). 2025-44 The Thai government’s national soft power strategy: Impact on cultural groups in Chiang Mai. สืบค้นเมื่อ 25 มิถุนายน 2568, จาก https://www.iseas.edu.sg/articles-commentaries/iseas-perspective/2025-44-the-thai-governments-national-soft-power-strategy-impact-on-cultural-groups-in-chiang-mai-by-kittiya-moonsarn/

Nye, J. S. (2004). Soft Power: The Means to Success in World Politics. New York: Public Affairs. (อ้างถึงใน ไพรัตน์ สุขเกษม, ม.ป.ป.; วงษ์ใหญ่และพัฒนผล, 2563; สำนักงานส่งเสริมเศรษฐกิจสร้างสรรค์, ม.ป.ป.)

ไพรัตน์ สุขเกษม. (ม.ป.ป.). แนวคิด Soft Power ในการจัดการเรียนรู้. สืบค้นเมื่อ 25 มิถุนายน 2568, จาก https://nuir.lib.nu.ac.th/dspace/bitstream/123456789/6495/3/PairatSukkasem.pdf

วงษ์ใหญ่, วิชัย, และ พัฒนผล, มารุต. (2563). Soft Power All Education : การสร้างสรรค์นวัตกรรม. สืบค้นเมื่อ 25 มิถุนายน 2568, จาก http://www.curriculumandlearning.com/upload/Books/Soft%20Power_1597021904.pdf

สำนักวิจัยและพัฒนาการศึกษา. (ม.ป.ป.). Soft Power การศึกษาไทย การประยุกต์ใช้ วัฒนธรรมท้องถิ่น. สืบค้นเมื่อ 25 มิถุนายน 2568, จาก https://edujournal.bsru.ac.th/download-file/media/2859

สำนักงานส่งเสริมเศรษฐกิจสร้างสรรค์. (ม.ป.ป.). Soft Power. สืบค้นเมื่อ 25 มิถุนายน 2568, จาก https://www.cea.or.th/en/single-softpower/cea-soft-power

การจัดการเรียนรู้แบบร่วมมือด้วยเทคนิคจิ๊กซ - มหาวิทยาลัยเชียงใหม่, เข้าถึงเมื่อ มิถุนายน 20, 2025 https://archive.lib.cmu.ac.th/full/T/2562/emath10762cpan_full.pdf

ผลการจัดกิจกรรมการเรียนรู้คณิตศาสตร์แบบร่วมมือโดยใช้เทคนิค STAD ร่วมกับกระบวนการ - Burapha University Research Information, เข้าถึงเมื่อ มิถุนายน 20, 2025 https://buuir.buu.ac.th/bitstream/1234567890/8841/1/57912256.pdf

Growth & Development: 6 to 12 Years (School Age) - Children's Hospital of Orange County, เข้าถึงเมื่อ มิถุนายน 20, 2025 https://choc.org/ages-stages/6-to-12-years/

แนวทางการส่งเสริมพัฒนาการเด็กวัย 3 – 6 ป, เข้าถึงเมื่อ มิถุนายน 20, 2025 http://academic.obec.go.th/images/document/1593157950_d_1.pdf

จิตวิทยาการสอนคำสอนเด็กอายุ 8-9ปี, เข้าถึงเมื่อ มิถุนายน 20, 2025 https://kamsondeedee.com/main/2008-11-13-03-15-50/15-31/43-8-9

10 ประโยชน์ของการเรียนภาษาอังกฤษ รู้ไว้ได้ใช้แน่! I Interpass, เข้าถึงเมื่อ มิถุนายน 25, 2025 https://interpass.in.th/benefits-of-learning-english/

 

 

 

interpass.in.th

10 ประโยชน์ของการเรียนภาษาอังกฤษ รู้ไว้ได้ใช้แน่! I Interpass

เปิดในหน้าต่างใหม่

 

edufirstschool.com

10 เหตุผล ทำไมต้องเรียนภาษาอังกฤษ - EduFirst School

เปิดในหน้าต่างใหม่

 

old-book.ru.ac.th

วิธีการปลูกฝังค่านิยมและจริยธรรม

เปิดในหน้าต่างใหม่

 

ea.grad.ssru.ac.th

การสร้างความสัมพันธ์กับชุมชนและ ท้องถิ่นในการจัดการศึกษา

เปิดในหน้าต่างใหม่

 

curriculumandlearning.com

Soft Power All Education: การสร้างสรรค์นวัตกรรม

เปิดในหน้าต่างใหม่

 

inskru.com

ชุดกิจกรรมภาษาอังกฤษ เรื่อง Food & Drink ป.3 - Inskru

เปิดในหน้าต่างใหม่

 

dltv.ac.th

DLTV มูลนิธิการศึกษาทางไกลผ่านดาวเทียม - ภาษาอังกฤษ

เปิดในหน้าต่างใหม่

 

swr2.ac.th

แผนพัฒนาคุณภาพการศึกษาระยะ 4 ปี(ปีงบประมาณ 2565-256 - โรงเรียนมัธยมสิริวัณวรี ๒ สงขลา

เปิดในหน้าต่างใหม่

 

nuir.lib.nu.ac.th

การพัฒนาหลักสูตรกิจกรรมชุมนุมตามแนวคิด Soft Power - มหาวิทยาลัยนเรศวร

เปิดในหน้าต่างใหม่

 

oer.learn.in.th

Soft Power All Education : การสร้างสรรค์นวัตกรรม - คลังทรัพยากรการศึกษาแบบเปิด

 

 

ข้อเสนอแนะสำหรับทำวิจัยในครั้งต่อไป

          1. ครูควรศึกษาขั้นตอนการทำกิจกรรมเกมส์AI เพื่อนำไปใช้ในการทำกิจกรรมเรียนรู้วิชาภาษาอังกฤษเกี่ยวกับsoft power เรื่องอื่นๆ เพื่อวางแผนกิจกรรมการสอนให้มีประสิทธิภาพมากขึ้น

          2. ครูควรปรับประยุกต์หัวข้ออื่นๆเกี่ยวกับ soft power เพื่อใช้ในการสอนกลุ่มสาระการเรียนรู้อื่นๆต่อไปได้

ลิงค์เอกสารประกอบการใช้งาน คลิ๊กที่นี่!!!